~*~Dr . Amerinia ~*~

هرم غذايي :

بهترين روش جهت اطمينان از اينکه بچه ها در اين دوره سني نيازشان به مواد مغذي مختلف تامين مي شود، پيروي از

هرم غذايي است. هرم غذايي در واقع طرحي است براي اينکه بدانيم هر روز چه چيزي بايد بخوريم. هرم غذايي، مواد غذايي متنوعي را که داراي مواد مغذي مورد نياز ما هستند، به ما معرفي مي کند. بر اساس هرم غذايي ، هر روز بايد از گروه هاي غذايي طبق مقادير زير مصرف کرد :

* گروه نان، غلات، برنج و ماکاروني : 11- 6 واحد.

* گروه سبزيجات : 5- 3 واحد.

* گروه ميوه ها : 4- 2 واحد.

* گروه شير و لبنيات : 3- 2 واحد.

* گروه گوشت، تخم مرغ، آجيل و حبوبات : 3- 2 واحد.

* غذاهاي پرچرب، روغن ها و شيريني جات بايد در حد اعتدال مصرف شوند.

در جدول زير اندازه واحدهاي مواد غذايي آورده شده است :

گروههاي غذايي

مکمل ويتامين ها و مواد معدني :

بچه هايي که غذاهاي متنوعي را از تمام گروه هاي مواد غذايي دريافت مي کنند مي توانند نيازهاي تغذيه اي خود را بدون دريافت مکمل تامين کنند. خوردن غذاهاي متنوع بهترين راه جهت تامين مواد مغذي مورد نياز است ، زيرا غذاها علاوه بر ويتامين ها و مواد معدني ، حاوي ساير ترکيبات نيز هستند.

نوشابه ها :

ميزان

نوشابه اي که بچه ها در اين سنين (11-7 ساله ) مصرف مي کنند، بسيار بيشتر از بچه هاي کم سن و سال خودشان است. ولي بزرگسالان به مراتب بيشتر از اين بچه ها (11- 7 ساله ) نوشابه مي نوشند. با مصرف نوشابه بچه ها فقط کالري دريافت مي نمايند و مواد مغذي ديگر را کمتر دريافت مي کنند.

بچه هايي که روزانه بيشتر از 270 سي سي

نوشابه مصرف مي کنند ، شير و آب ميوه کمتري مصرف مي کنند. بررسي هاي انجام شده حاکي از آن است که بچه هاي چاق نسبت به بچه هاي با وزن ايده آل، مقدار بيشتري از کالري مورد نيازشان را از نوشابه دريافت مي کنند.

بيشتر بچه هاي 11-7 ساله مقدار کالري توصيه شده براي اين سن را دريافت مي نمايند . 53 درصد اين کالري از کربوهيدرات ، 14درصد از پروتئين و 33 درصد از چربي ( از اين مقدار چربي ، در حدود 12درصد آن چربي اشباع مي باشد ) تامين مي شود.

در حال حاضر مصرف ميان وعده در بين بچه ها افزايش يافته است. ميان وعده ها و غذاهايي که بچه ها در بيرون از منزل مصرف مي کنند ، بيشتر چربي اشباع شده مي باشد.

خرابي دندان ها :

تقريباً از هر دو بچه بين 6 تا 8 ساله، يکي داراي چند دندان خراب است. غذاهاي حاوي کربوهيدرات به دندان ها مي چسبند و باعث تسريع

خرابي دندان مي گردند. نبايد در طي روز به طور مداوم غذا خورد. داشتن زمان منظم براي دريافت ميان وعده ها و وعده هاي غذايي مي تواند خرابي دندان ها را کاهش دهد. مسواک زدن به منظور پاک کردن کربوهيدرات چسبيده به دندان مي تواند خطر خرابي دندان را کاهش دهد. در طي اين دوره (11-7 سالگي ) بچه ها دندان هاي شيري خود را از دست مي دهند و دندان هاي دائمي آنها جوانه مي زند.

چاقي :

چاقي در بين بچه هاي اين دوره سني ، به ميزان غير قابل تصوري در حال افزايش است. دهند. در طي اين دوره ، بچه ها قندهاي ساده و نوشابه را به ميزان زيادي مصرف مي کنند. بررسي ها نشان مي دهد، عدم فعاليت بدني عامل مهمي در افزايش شيوع چاقي و اضافه وزن مي باشد. بچه هاي چاق در معرض خطر ابتلا به ديابت نوع 2 و بيماري قلبي هستند.

همچنين تحقيقات نشان مي دهد ، مدت زماني را که بچه ها به ديدن تلويزيون اختصاص مي دهند، با افزايش ميزان

چاقي در بين کودکان11- 6 ساله مرتبط است. بچه هايي که در روز بيشتر از 5 ساعت تلويزيون تماشا مي کنند ، در مقايسه با بچه هاي همسن خود که کمتر از 2 ساعت تلويزيون تماشا مي کنند، بيشتر دچار اضافه وزن مي شوند.

به ازاي هر يک ساعت تماشاي تلويزيون ، ميزان بروز چاقي 2 درصد افزايش مي يابد. بنابراين مدت زماني را که بچه ها به ديدن تلويزيون، ويدئو و بازي هاي کامپيوتري اختصاص مي دهند ، بايد کاهش يابد.

بچه هايي که BMI آنها بين صدک 85 تا 95 است ( يعني در معرض چاقي هستند ) ، ولي مشکلاتي مانند تري گليسيريد بالا ، کلسترول بالا يا فشار خون بالا ندارند ، نيازي به کاهش وزن ندارند، زيرا کاهش وزن در اين دوران باعث کاهش رشد قدي و پيدايش اختلالاتي در غذا خوردن بچه ها مي شود و در غير اينصورت کاهش وزن توصيه مي شود.

ورزش و فعاليت بدني :

بچه ها بايد روزانه حداقل 60 دقيقه فعاليت بدني داشته باشند. براي رسيدن به اين هدف والدين بايد به موارد زير توجه داشته باشند :

1- با انجام ورزش ، مثال خوبي براي بچه ها مي باشند.

2- فرزندشان را در فعاليت هاي ورزشي وارد کنند.

3- فرزندشان را براي انجام فعاليت بدني تشويق کنند.

4- بايد به جاي تماشاي تلويزيون و مشغول شدن به بازي هاي کامپيوتري و ساير بازي هاي بدون تحرک ، فرزندشان را عادت دهند تا ورزش کنند.

مشارکت بچه ها در انجام کارها :

بچه هاي 11-7 ساله مي توانند در تهيه غذا به شما کمک کنند. بچه ها مي توانند غذاهاي نرم را با چاقو تکه تکه کنند. زماني که علاقه و توانايي بچه ها به همکاري افزايش يابد، مي توانند نقش فعال تري در تهيه و خريد غذا و تنظيم برنامه غذايي داشته باشند.

استفاده از کتاب آشپزي به بچه ها کمک مي کند بخوانند و از راهنمايي هاي آن استفاده کنند. همچنين مي توانند در چيدن سفره ، کشيدن غذا و تميز کردن سفره يا ميز کمک کنند. دادن اين قبيل مسئوليت ها به فرزند، بخشي از رشد او محسوب مي شود.

کمک گرفتن از فرزند در تهيه غذا ، منجر به افزايش علاقه او به غذا خوردن مي شود. وقتي که بچه ها در کنار بزرگسالان در آشپزخانه کار مي کنند، مي توانند بسياري از کارها را با موفقيت انجام دهند. داشتن صبر و اختصاص دادن وقت کافي کليد موفقيت است.

اگر دوست داريد فرزند خود را در تهيه غذا شرکت دهيد ، بايد موارد زير را در نظر داشته باشيد :

1- بر تمامي فعاليت هاي او نظارت داشته باشيد.

2- وظيفه اي که به بچه مي سپاريد ، با توانايي هاي او مطابقت داشته باشد.

3- جزئيات دستورالعمل کار ، شرح و زمان لازم براي تمرين آن را براي بچه فراهم کنيد.

4- قبل از اينکه بچه بخواهد کاري را انجام دهد، دستور العمل آن را براي او تکرار کنيد.

5- تميز کردن وسايل را به عنوان بخشي از وظيفه او قرار دهيد.

زهرا قرهي- کارشناس تغذيه